http://www.koutroulis-spyros.blogspot.gr/
Το 1956 ο Π.Κανελλόπουλος θα εκδώσει το έργο Το τέλος του Ζαρατούστρα[1], ένα ιδιαίτερα φιλόδοξο εγχείρημα που όπως προδίδει ο τίτλος του, σκοπεύει να δώσει συνέχεια στο διάσημο έργο του Φ.Νίτσε.
Έχει προηγηθεί το 1953 η έκδοση του δοκιμίου, «Ο Χριστιανισμός και η εποχή μας»[2],
ενώ το 1956 θα εκδώσει, σε αυτοέκδοση το «Μεταφυσικής Προλεγόμενα».
Ενιαία αν δούμε τα τρία αυτά έργα, που εκδίδονται σε διάστημα μιας
τριετίας παρά το διαφορετικό τους περιεχόμενο, αποτυπώνουν την
προσπάθεια του Π.Κανελλόπουλου, αν και ενεργός πολιτικός, να συνθέσει
πρωτογενή φιλοσοφικό στοχασμό, που θα έχει χωνέψει δημιουργικά το σύνολο
του αρχαιοελληνικού και νεώτερου φιλοσοφικού λόγου.
Βέβαια
από τα τρία έργα, που ελάχιστα έχουν απασχολήσει τον κριτικό λόγο, η
φιλόδοξη και ριψοκίνδυνη απόπειρα να αποδοθεί μυθιστορηματική συνέχεια
στο θεμελιώδες έργο του Νίτσε, είναι το πιο ενδιαφέρον, ενώ απεικονίζει
το μέτρο των ισχυρών επιδράσεων, που δέχθηκε από αυτόν, ο
Π.Κανελλόπουλος .
Στον
μικρό πρόλογο, που προτάσσει εξομολογείται την πρώιμη ήδη ανάγνωση του
Φ.Νίτσε, τις βέβαιες ισχυρές επιρροές που δέχθηκε, αλλά και την επιδίωξη
του να τον αθωώσει από τις διαστρεβλώσεις, που διέπραξαν κάποιοι από
τους υποτιθέμενους αναγνώστες , ή οπαδούς του.
«Κάποτε
πρωτογνώρισα τον Ζαρατούστρα. Ήμουν έφηβος, όταν τον πρωτογνώρισα. Και
δε μου έκανε κακό η παράξενη αυτή γνωριμιά. Από τότε δέθηκα κοντά του.
Και η μεγάλη μοναξιά του Ζαρατούστρα έγινε η μικρή μου μοναξιά…
Ο
πρώτος παγκόσμιος πόλεμος ήταν τότε στην ακμή του∙ και, μαζί του, το
πνεύμα του θανάτου και της καταστροφής που, από τις μέρες εκείνες, έγινε
το πνεύμα του αιώνα μας.
Δεν
έφταιξε, όμως, ο Ζαρατούστρα για την πορεία που πήρε ο αιώνας μας. Ας
λένε ό,τι θέλουν οι κακοί του φίλοι και οι κακοί του εχθροί∙ ο
Ζαρατούστρας ήταν αθώος.
Και
μου έδειξε ο Ζαρατούστρας από τότε- πάνε περίπου σαράντα χρόνια- το
δρόμο που πάει κοντά του, αλλά και το δρόμο που πάει αλλού…
Γιατί
δεν ακολούθησε, όμως, ο ίδιος το δρόμο που πάει αλλού; Αν θυμάμαι καλά,
η απορία αυτή- ή κάποια που της μοιάζει- γεννήθηκε μέσα μου από τότε
που πρωτογνώρισα τον Ζαρατούστρα.
Και σήμερα λέω: ο Ζαρατούστρας είν’ ελεύθερος ν’ ακολουθήσει και το δρόμο που πάει αλλού… »[3]
