Πέμπτη, 19 Σεπτεμβρίου 2013

Γράμμα σ’ ένα νέο δάσκαλο



 Δημοσιεύουμε το κάλεσμα προς το νέο ΔΑΣΚΑΛΟ του κ. Καραποστόλη χωρίς να ταυτιζόμαστε απολύτως με τις παραινέσεις του.
Oι σημερινές προκλήσεις
Αγαπητέ μου συνάδελφε, 
Δεν σε γνωρίζω προσωπικά, ξέρω όμως αρκετά για την κατάσταση στην οποία βρίσκεσαι. Από πέρυσι που διορίστηκες στο δημοτικό σχολείο αυτού του χωριού -είναι από τα λίγα που κρατάνε ακόμη- διαπίστωσες πως θα δυσκολευόσουν πολύ με τα έξοδά σου. Ο μισθός σου ψαλιδίστηκε, γεγονός που σε καίει όλο και περισσότερο. Δεν θα συζητήσουμε όμως εδώ για το πόσο επώδυνο και άδικο είναι αυτό. Αν σου γράφω αυτό το γράμμα, είναι για να σου θέσω ανοιχτά ένα άλλο ζήτημα που το θεωρώ εξίσου σοβαρό. Εννοώ τη μετάγγιση της δυσαρέσκειάς σου στους μαθητές.

Θα το πω ευθέως και με όλο τον κίνδυνο να παρεξηγηθώ: στον δάσκαλο απαγορεύεται όχι βέβαια η απογοήτευση, αλλά το να κάνει επάγγελμα τη διάδοσή της. Δεν έχει το δικαίωμα να παρουσιάζεται στην τάξη του σαν ένας κακοπαθημένος χωρίς ελπίδες, γιατί οι μικροί μαθητές που τον βλέπουν διαβάζουν στο πρόσωπό του μιαν αποτυχία που δεν είναι μόνο δική του, είναι όλων, όλης της κοινωνίας, όλης της προσπάθειας που υποτίθεται ότι κάνει η ανθρωπότητα για να είναι πιο ανθρώπινη. Είναι παιδιά αυτά που σε παρατηρούν, μην το ξεχνάς. Πράγμα που σημαίνει ότι εσύ μπορείς μεν να δυσαρεστείσαι ή να οργίζεσαι με την κρίση, δεν μπορείς όμως να προκαταλαμβάνεις εντελώς την εμπειρία των μικρών ακροατών σου. Πιθανόν στη ζωή τους να υποστούν ακόμη χειρότερα, να τους λείψει ακόμη και το ψωμί. Επίτρεψέ μου όμως να σου θυμίσω ότι δουλειά σου δεν είναι τόσο να τους μάθεις πώς θα διεκδικούν το ψωμί όσο το πώς θα σκέπτονται, και σκέψη σημαίνει πρώτα απ’ όλα να διακρίνουν τα όμοια από τα ανόμοια και να ξεχωρίζουν το κύριο από το δευτερεύον. Ενδέχεται, αργότερα, να θέσουν ως κύριο μέλημά τους την ελευθερία και μετά το ψωμί, ή το αντίστροφο. Είναι δική τους πάντως υπόθεση αυτή – εσύ το μόνο που έχεις να κάνεις είναι να τους πείσεις ότι αξίζει τον κόπο να σκέπτεται κάποιος, να κατανοεί και να κρίνει.
Μοιραία γλιστράω σε αφορισμούς, δεν μου διαφεύγει αυτό. Το πρόβλημα όμως είναι επείγον και ο χρόνος πιέζει για να συνεννοηθούμε. Η αιτία που ο τόνος μου είναι ανήσυχος είναι η τάση αρκετών συναδέλφων σου, εκδηλωμένη πρόσφατα (συμβαίνει εξάλλου το ίδιο σε όλες τις βαθμίδες εκπαίδευσης), να περνάνε την πόρτα του σχολείου με κατεβασμένα τα μούτρα και να παραμένουν έτσι και μέσα στην αίθουσα. Οσο κι αν συμμερίζομαι τις οικονομικές στενοχώριες τους, με λυπεί που δεν βλέπουν στα πρόσωπα των μαθητών τον ερχομό του πραγματικά Καινούργιου, την αθωότητα για χάρη της οποίας θα ήταν σκόπιμο να συγκρατηθούν, να μην πουν με απόγνωση ότι ένα κι ένα κάνουν μηδέν, να ξεπεράσουν την πικρία τους στο όνομα μιας νέας αρχής. Πράγματι, όταν βρισκόμαστε κοντά σε παιδιά, μας φαίνεται μερικές φορές ότι είναι δυνατόν να ξεκινήσουμε κι εμείς τη ζωή μας από την αρχή. Πρέπει να το πιστεύει αυτό ένας δάσκαλος, πρέπει να το νιώθει, διαφορετικά ας ψάξει για άλλη εργασία. Οποιος στέκεται αντίκρυ στα παιδιά, οφείλει να παίρνει κάτι από την ευπιστία τους, την ίδια στιγμή που εκείνος τους δίνει την επιφύλαξη και την ικανότητα για κριτική.
Θα μου πεις, και με το δίκιο σου, ότι για να το κατορθώσει αυτό σήμερα ένας δάσκαλος, και ειδικά στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση, είναι πιο δύσκολο παρά ποτέ. Γιατί η κοινωνία τού υποβίβασε το κύρος του και η οικογένεια του υπονόμευσε την πειθώ του. Συμφωνώ με την ένστασή σου. Και επαυξάνω μάλιστα, λέγοντας πως οι γονείς από τη μια σού αναθέτουν την εκπαίδευση των παιδιών τους (όπως εκείνοι την εννοούν) και από την άλλη σού δείχνουν πως δεν σε εμπιστεύονται και πολύ. Γεγονός που το πιάνουν στον αέρα τα ανήλικα, κι από εκεί αρχίζουν όλα όσα ζεις καθημερινά: οι πρώιμες ευθιξίες των παραχαϊδεμένων μαθητών (αυξάνονται ακόμη και στην επαρχία), οι δυστροπίες των ατίθασων, οι αυθάδειες των αυριανών βανδάλων.
Εργο πολλαπλό
Είσαι μόνος επομένως. Κυκλωμένος από την απροσεξία των μικρών και από τη δυσπιστία των μεγάλων. Καλείσαι παρ’ όλα αυτά να επωμισθείς ένα έργο πολλαπλό. Καθήκον σου είναι να προστατεύσεις τα παιδιά από τον κόσμο και συγχρόνως να προστατεύσεις τον κόσμο από τα παιδιά, που λόγω της άγνοιάς τους θα μπορούσαν να γίνουν, μεγαλώνοντας, οι τυφλοί καταστροφείς του. Και μήπως προς τα εκεί δεν οδεύουμε; Το φτύσιμο του κόσμου είναι ένα εφηβικό παιγνίδι που γίνεται όλο και πιο δημοφιλές. Εσύ όμως το αναχαιτίζεις όσο μπορείς αυτό. Εσύ είσαι που αποσπάς μια άγουρη ύπαρξη από τα εφήμερα και την τοποθετείς μέσα στο εύρος του χρόνου. Θα ’πρεπε να νιώθεις χαρά και περηφάνια γι’ αυτό, και είμαι σίγουρος ότι κάποιες στιγμές έχεις ήδη νιώσει έτσι. Καταλαβαίνεις ότι όλα αυτά που ανέλαβες δεν πληρώνονται με τίποτα. Θα είναι, φοβάμαι, πάντα πολύ στενοκέφαλη η κοινωνία για να αμείψει αρκετά εκείνους που παλεύουν με τα αόρατα.
Φυσικά, δεν σου μένει παρά να αγωνιστείς για έναν καλύτερο μισθό, ζήτησέ τον λοιπόν, απαίτησέ τον, προσπάθησε όμως, παράλληλα, να φέρεις στον νου σου και κάποιους άλλους στον ίδιο ρόλο με σένα, άλλοτε, που τους παράσερνε το δασκαλίκι τόσο, ώστε να ξεχνάνε και τα κομμένα τους επιδόματα και την κούρασή τους και το ίδιο το σπίτι τους ακόμη. Μάλλον θα το έβρισκες εξωφρενικά ντεμοντέ να ξαναδιαβάσεις το «Ωχ! βασανάκια» του Παπαδιαμάντη με τον παλιό εκείνο δάσκαλο των δεκατριών ωρών διδασκαλίας την ημέρα, αντιμέτωπο με τους «σκληροτράχηλους» μαθητές του, ή ακόμη να ξαναδείς τη «Ζούγκλα του μαυροπίνακα», με τον πεισματάρη δάσκαλο που δηλώνει ότι το να πλησιάσει τους άγριους εφήβους στην τάξη του είναι για κείνον μια «πρόκληση». Αλλοι καιροί εκείνοι. Αυτό δεν σου έρχεται να μου πεις; Και δεν είναι μια μισο-υπεκφυγή αυτό; Δεν είναι ψέμα αυτό που λέγεται, ότι από τα σχολεία, από την κοινωνία, εξαφανίστηκαν για πάντα οι ανθρώπινοι τύποι που τις δυσκολίες τις παίρνουν σαν πρόκληση; Θα ’θελα πολύ να σ’ ακούσω να μου λες ότι ναι, αυτό είναι ψέμα. Να μου πεις πως εσύ δεν είσαι από εκείνους που μαραζώνουν προτού ακόμη μαραζώσουν. Κι ότι υπάρχουν κι άλλοι με το ίδιο σθένος.




  • Νίκος Δεληνικόλας
    Αντιπροτείνω στον δάσκαλο, που δέχτηκε την επίθεση του εξαίρετου, σε άλλα άρθρα του, Βασίλη Καραποστόλη, να δει την ταινία του Ηλία Καζάν “Splendor in the grass”, όταν ξαναβρεθεί σε πολιτισμένη περιοχή και ξαναποκτήσει πρόσβαση στο ιντερνέτ.
    Προ παντός να αποβάλλει κάθε ενοχή, που ως πασίγνωστον, προκαλεί και επιτείνει την κατάθλιψη.
  • Ευθύμιος Βασιλειάδης  - Κάνοντας τον δάσκαλο σε δασκάλους...
    Ο κ. Καραποστόλης ζει στον κόσμο της λογοτεχνίας, στον κόσμο των ευγενών συναισθημάτων, στον κόσμο των υψηλών ιδανικών, δηλαδή ... στον κόσμο του!
    "Δεν έχει το δικαίωμα να παρουσιάζεται (ο δάσκαλος) στην τάξη του σαν ένας κακοπαθημένος χωρίς ελπίδες"! Τι να κάνουμε αν έχει καταντήσει έτσι ο σημερινός δάσκαλος; Φταίει ο ίδιος; Στην πράξη ο κ. Καραποστόλης κάνει ό,τι ακριβώς κατά τακτά χρονικά διαστήματα κάνει η κυβέρνηση και η τρόϊκα, δηλαδή προσθέτει ή / και υπευνθυμίζει τις ευθύνες του δασκάλου απέναντι στην πολιτεία ή και κοινωνία λες και δεν τις ξέρει. Έτσι ο καημένος δάσκαλος έχει έναν παραπάνο λόγο να νοιώθει καταπιεσμένος και ενδεχομένως απογοητευμένος και αποτυχημένος!
    "ξέρω όμως αρκετά για την κατάσταση στην οποία βρίσκεσαι". Δυστυχώς κ. Καραποστόλη η εγκυκλοπαιδική γνώση, δηλαδή η απλή κοινοποίηση σε εμάς της πληροφορίας δεν αποτελεί τίποτα αν δεν μπει αυτή η γνώση ως βίωμα στο πετσί σου, συνεπώς ό,τι λες ΕΥΚΟΛΑ ΛΟΓΙΑ!
    "σκέψη σημαίνει πρώτα απ’ όλα να διακρίνουν τα όμοια από τα ανόμοια και να ξεχωρίζουν το κύριο από το δευτερεύον" Ας αρχίσουμε να σκεφτόμαστε λοιπόν. Άλλη η θέση του κ. Καραποστόλη (καθηγητής σε πανεπιστήμιο) και άλλη των δασκάλων. Αυτό όσων αφορά τα όμοια και ανόμοια. Όσο το πρωτεύον και δευτερεύον, νομίζω είναι πρωτεύον και ο δάσκαλος να βρει κάποιο στήριγμα για να στηριχθεί και να στηρίξει με την σειρά του, δεν μπορεί από μόνος του να είναι ο πυλώνας όλης της κοινωνίας. Σαν πολύ δουλειά δεν του βάλατε ξαφνικά; Ας το λέγατε όταν έκανε το μηχανογραφικό στην τρίτη λυκείου για να ήξερε που μπλέκει! Οι πολιτικοί που σε μεγαλύτερη ηλικία έχουν επιλέξει την καριέρα τους (σε καμιά περίπτωση δεν μπορώ να το πω λειτούργημα αυτό που κάνουν, θα λερώσουν την λέξη) γιατί δεν μπορεί κανένας να τους χαρακτηρίσει πυλώνες της κοινωνίας;! Πείτε μου έναν έλληνα που να σκεφτεί Πολιτικός = Πυλώνας της κοινωνίας! Το απαιτούμε όμως από τον δάσκαλο που το εύρος της δράσης του είναι πολύ πιο μικρό!
    "Πρέπει να το πιστεύει αυτό ένας δάσκαλος, πρέπει να το νιώθει, διαφορετικά ας ψάξει για άλλη εργασία." Μπράβο κ. Καραποστόλη, τώρα το λέτε; Ας το βάζατε στις προϋποθέσεις του ΑΣΕΠ, ας το βάζατε ως διδασκαλία μέσα στο Πανεπιστήμιο να το ήξεραν από νωρίς! Εύκολα και ανέξοδα λόγια κ. Καραποστόλη!
    "Είσαι μόνος επομένως" Ευχαριστούμε κ. Καραποστόλη, μεγάλη βοήθεια! Αποτελέσατε στήριγμα των δασκάλων!
  • Κώστας Αλεξίου  - Μιζέρια, μιζέρια, μιζέρια...
    Κύριε Βασιλειάδη,
    /δεν μπορεί από μόνος του να είναι ο πυλώνας όλης της κοινωνίας/
    /Σαν πολύ δουλειά δεν του βάλατε ξαφνικά; Ας το λέγατε όταν έκανε το μηχανογραφικό στην τρίτη λυκείου για να ήξερε που μπλέκει!/ (δικιά μου υποσημείωση...που μπλέκει?????!!!!!!!!!!). Και μόνο από το λεξιλόγιο και το "καφενειακό" επίπεδο του σου, καταλαβαίνω τι ποιότητας δάσκαλος είσαι...εάν ακόμα είσαι, θεέ μου φύλαγε!!!!....
    Ώστε μπλέκεις όταν γίνεσαι δάσκαλος, ε?????? Ώστε δε διαμορφώνεις στην τάξη αυριανούς πολίτες, δηλαδή μέλη κοινωνίας, ε??????? Λυπάμαι τους μαθητές που "δίδαξες" ή, θεέ μου!!!!!, ακόμα "διδάσκεις"....
    "Πρέπει να το πιστεύει αυτό ένας δάσκαλος, πρέπει να το νιώθει, διαφορετικά ας ψάξει για άλλη εργασία." Και η απάντησή σου? ...."Ας το βάζατε στις προϋποθέσεις του ΑΣΕΠ, ας το βάζατε ως διδασκαλία μέσα στο Πανεπιστήμιο...". Αχχχ...στου κουφού την πόρτα...τι θέλω και στα λέω? μήπως πρόκειται να καταλάβεις. Ακόμα ένας έλληνας είσαι που θεωρεί ότι έχει μόνο δικαιώματα και όχι υποχρεώσεις και στη δικιά σου περίπτωση, ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ Να ΜΟΡΦΩΣΕΙΣ ΠΑΙΔΙΑ!!! Για κανένα συνδικαλιστή σε κόβω που, εάν διδάσκεις ακόμα (θεέ μου φύλαγε), αντιδράς που θα σε υποχρεώσουν να παραμείνεις στο σχολείο μέχρι τις 14-00. Κρίμα στα παιδιά, κρίμα....Αυτά τα κοφτά. Γιατί εσείς δεν είστε αβρότητες! (Αχ, βρε Καραποστόλη, τι τα θέλεις και τα λες? Θα μου πεις για τους λίγους,...για τον έναν! Εντάξει, χαλάλι του.)

    *
    Τι τα θέλεις κ. Καραποστόλη μου και τα λες? Αφού βλέπεις ότι δεν καταλαβαίνουν οι άνθρωποι. Γι" αυτούς είναι ένα ακόμα επάγγελμα. Σαν να λέμε φορτηγατζής, ταξιτζής, τροχονόμος, τσαγκάρης. Δε συνειδητοποιούν τις ιλιγιώδεις ευθύνες που έχει ένας δάσκαλος απέναντι στους μαθητές. Αυτοί σκέφτονται με νοοτροπία ραγιά-συνδικαλιστή. Θα μου πεις..."εγώ τα γράφω για τους λίγους...για τον ΈΝΑΝ!!" Άντε κι εγώ μαζί σου τότε. Για τον Έναν...όπου κι αν βρίσκεται αυτός ο ευλογημένος δάσκαλος.
  • ΟΛΥΜΠΙΑ ΜΑΤΘΑΙΟΥ
    Συμφωνώ μαζι σου Ευθύμιε κ επαυξάνω.Λόγια ..λόγια, λόγια. Τα πράγματα είναι τόσο μα τόσο δύσκολα σ όλους τους τομείς της ζωής των παιδιών. Ας βάλουνε λοιπόν κι ένα ψυχολόγο στα σχολεία.Έτσι τα παιδιά θα μπορούν να λένε τον πόνο τους....Όμως με αδειο το στομάχι δεν θάχουν δύναμη ούτε να μιλήσουν......
    πεινασμένα, εξουθενωμένα, κρυωμένα, ΜΕ ΣΚΥΜΜΕΝΟ ΤΟ ΚΕΦΑΛΙ? Ε, ΟΧΙ ...
  • Ευθύμιος Βασιλειάδης  - Re: θεέ μου φύλαγε!!!!
    Αγαπητέ κ. Αλεξίου
    ευχαριστώ που πήρατε το καφενειακό επίπεδό μου και το ανεβάσατε ψηλά στα σαλόνια! Ευχαριστώ επίσης για την ακτινογραφία! Δεν χρειάζεται να πάω σε ψυχολόγο να βρω τι φταίει με τον εαυτό μου. Αλλά δεν σας κρατάω κακία, γιατί όλα είναι μια παρεξήγηση!!! Δεν είπα "μπλέκεις όταν γίνεσαι δάσκαλος", αλλά είπα "μπλέκεις όταν γίνεσαι δάσκαλος και οι άλλοι περιμένουν από μόνος σου να είσαι ο πυλώνας όλης της κοινωνίας". Αυτό έπρεπε να ενημερωθούν στην 3η Λυκείου, αυτό έπρεπε να διδαχθούν στο πανεπιστήμιο (πως να το καταφέρουν), αυτό έπρεπε να εξετάσουν στο ΑΣΕΠ! Διαφωνίες και κουβέντα επί τούτου παρακαλώ. Ό,τι άλλο ... διαβολή!
    ΥΓ1: Ποιο είναι το πρόβλημα με τους φορτηγατζήδες, ταξιτζήδες, τροχονόμους και τσαγκάρηδες; Δεν κατάλαβα ...;
    ΥΓ2: Είμαι σίγουρος ότι έχοντας τόσο υψηλά το λειτούργημα του δασκάλου, και αφού μεγάλη γκάμα άλλων επαγγελμάτων είναι για το λαουτζίκο (άραγε αυτό θέλετε να διδαχθούν τα παιδιά;), είμαι σχεδόν σίγουρος ότι έχετε επιλέξει το συγκεκριμένο επάγγελμα για να προσφέρετε τα βέλτιστα στην κοινωνία. Αν δεν το έχετε επιλέξει, τότε τα λόγια (=υψηλά ιδανικά και βάρη που τοποθετείται χωρίς να ξελαφρώσετε τους δασκάλους από τα ήδη συσσωρευμένα βάρη) είναι περιττά! Και συγκεκριμένα τα ΕΥΚΟΛΑ και ΑΝΕΞΟΔΑ ΛΟΓΙΑ!
    ΥΓ3: Συγγνώμη για την μιζέρια. Ελπίζω να μην σου ξαναχαλάσω την θετική σκέψη και το positive ενεργειακό πεδίο που σε περιτριγυρίζει!

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου